Een ziekenhuis is geen thuis voor kinderen zonder medische reden
Advies Kinderrechtencommissariaat
Het Kinderrechtencommissariaat publiceerde een belangrijk nieuw advies over kinderen die in het ziekenhuis verblijven zonder medische reden. Dat gebeurt vaker dan gedacht. Soms is er geen veilige thuissituatie, soms is er geen plaats in de jeugdhulp of is een jongere ontslagklaar maar ontbreekt er een geschikte opvangplek. In al die gevallen wordt het ziekenhuis een noodoplossing, terwijl dat eigenlijk niet de bedoeling is. Ook de werkgroep kinderverpleegkunde NETWERK VERPLEEGKUNDE zat mee rond de tafel.
Voor de kinderen zelf betekent dit vaak een schending van verschillende rechten: het recht op adequate opvang, maar ook het recht op gezinsleven, onderwijs, vrije tijd en spel. Het Kinderrechtencommissariaat onderzocht de situatie na ernstige meldingen bij de klachtenlijn, en sprak met zorgverleners uit zes ziekenhuizen: artsen, verpleegkundigen, vroedkundigen en sociaal werkers. Overal blijkt dezelfde realiteit: zorgteams zetten zich met hart en ziel in, maar voelen zich machteloos omdat een duidelijk kader ontbreekt.
In 2024 ging het volgens Opgroeien om 120 jongeren, maar dat is volgens het advies slechts het topje van de ijsberg. Elke plaatsing zonder medische noodzaak is er één te veel.
Aanbevelingen
Het advies bevat belangrijke aanbevelingen, onder meer:
- Versterk prenatale zorg en bescherming van ongeboren kinderen
- Garandeer recht op wonen, zodat baby’s veilig de materniteit kunnen verlaten
- Creëer voldoende jeugdhulp en crisishulp zodat situaties minder snel escaleren
- Bouw een passend psychiatrisch aanbod voor 15- tot 18-jarigen
- Sta binnen ziekenhuizen in voor meer kindvriendelijke procedures, betere informatiedeling, nauwere samenwerking met justitie en aandacht voor het recht op contact met familie, onderwijs en spel
- Waardeer en ondersteun de professionals die deze kinderen opvangen
Raadpleeg het advies
Het Kinderrechtencommissariaat benadrukt dat preventie en structurele oplossingen nodig zijn, maar dat ook in de huidige praktijk veel winst te boeken valt. Het volledige advies ‘Een ziekenhuis is geen thuis’ is nu beschikbaar. Het biedt inzichten voor iedereen die met kinderen en jongeren werkt, en zeker voor zorgverleners die hen in crisissituaties ontmoeten.
Oprechte dank
Aan de Vlaamse Kinderrechtencommissaris Caroline Vrijens en haar medewerkers voor deze fijne samenwerking.